Nijmegen biedt het hele jaar gratis historische uitjes, van het Valkhofpark in de Benedenstad tot de herdenking op brug De Oversteek richting Lent. Wie betaalbaar de geschiedenis wil beleven, kan te voet of met de fiets langs parken, monumenten en routes. Hieronder staan concrete plekken en momenten in Nijmegen, Lent en Berg en Dal. Ze zijn zonder kaartje te bezoeken en goed te combineren in één dag. Zo ontdek je Romeinse sporen, middeleeuwse overblijfselen en verhalen uit de Tweede Wereldoorlog, gewoon in en rond de binnenstad en Nijmegen-Noord.
Gratis historie in Valkhofpark
In het Valkhofpark bij Kelfkensbos kijk je uit over de Waalbrug en de Waalkade, terwijl je tussen resten van de middeleeuwse burcht loopt, bekend als de Barbarossaruïne. De Sint-Nicolaaskapel staat er pal naast. Het park in de Benedenstad is vrij toegankelijk en ligt op enkele minuten lopen van de Grote Markt en de Stevenskerk. Infopanelen in en rond het park verwijzen naar de lange geschiedenis van deze plek, die teruggaat tot de Romeinen.
Aan de westkant van het centrum ligt het Kronenburgerpark, met de middeleeuwse Kruittoren en delen van de oude stadsmuur in het groen. Ook dit park is openbaar en gratis te bezoeken. Een korte rondwandeling langs de vijver, de toren en de zichtbare muurresten voelt als een tijdreis midden in de stad. Via de Marikenstraat of het Keizer Karelplein wandel je zo verder naar andere historische plekken in de binnenstad.
Sunset March op De Oversteek
Op brug De Oversteek, tussen Nijmegen-West en Lent, vindt elke dag bij zonsondergang de Sunset March plaats. De stille tocht over de brug herdenkt de geallieerde Waaloversteek van 20 september 1944. Iedereen kan gratis meelopen. De lichtmasten op de brug gaan één voor één aan terwijl de groep passeert, wat de ceremonie extra lading geeft. Startpunt en duur hangen af van het tijdstip van de zonsondergang; stevige schoenen en een windjack zijn handig.
Verspreid door Nijmegen en in Groesbeek (gemeente Berg en Dal) liggen luisterplekken van de Liberation Route. Je herkent ze aan markeerstenen met een nummer. Met je telefoon luister je gratis naar verhalen op onder meer de Waalbrug, in de binnenstad en langs de Groesbeekse heuvelrug. Op de site van de gemeente Nijmegen vind je meer informatie over routes en monumenten rond de bevrijding.
Romeinse waterleiding en stadsmuur
Tussen Berg en Dal en Beek volgt een wandelpad het tracé van de Romeinse waterleiding. De route, bekend om de hoogteverschillen in het bos, is vrij te lopen en gemarkeerd met borden. Onderweg passeer je zichtpunten op de stuwwal en plekken waar het oude verloop van de leiding wordt uitgelegd. Starten kan bij meerdere ingangen in Berg en Dal en Beek; een kaartje bij de ingang van het bos is vaak aanwezig.
Langs de Waalkade, ter hoogte van De Bastei in de Benedenstad, zijn delen van de oude Nijmeegse stadsmuur buiten zichtbaar en dus gratis te bekijken. Een korte rondgang van Kelfkensbos via het Valkhofpark naar de kade brengt je langs Romeinse en middeleeuwse lagen in nog geen half uur. In september opent Open Monumentendag in Nijmegen traditiegetrouw extra deuren in de binnenstad; het programma volgt later via de gemeentelijke kanalen.